Nibedana (Shishunataka), Bhasha Mahak Class IV. Odia Book, Solutions

ନକଲି ହୀରା – ସାରାଂଶ

ଜୟପୁର ରାଜ୍ୟର ଜଣେ ବୃଦ୍ଧ ତଥା ବୁଦ୍ଧିମାନ ରାଜା ତାଙ୍କ ପୁତ୍ରକୁ ରାଜଗାଦି ଦେବା ପୂର୍ବରୁ ଜଣେ ଯୋଗ୍ୟ ଓ ସଚ୍ଚୋଟ ପରାମର୍ଶଦାତା ଖୋଜୁଥିଲେ । ଦିନେ ସେ ନିଜ ପାରିଷଦମାନଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, “ମୁଁ କ’ଣ ଜଣେ ଜ୍ଞାନୀ ଓ ସଚ୍ଚୋଟ ରାଜା କି?” ସମସ୍ତ ପାରିଷଦ ରାଜାଙ୍କୁ ତୋଷାମଦ କରି ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି କହିଲେ । କିନ୍ତୁ ଜଣେ ଯୁବକ ସତ କହିଲା ଯେ, ରାଜା ବୁଦ୍ଧିମାନ ନିଶ୍ଚୟ, ମାତ୍ର ତାଙ୍କଠାରୁ ବି ଆହୁରି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା ଅଛନ୍ତି । ରାଜା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ଲେଖାଏଁ ହୀରା ଦେଲେ । ପରଦିନ ପାରିଷଦମାନେ ଅଭିଯୋଗ କଲେ ଯେ ସେମାନଙ୍କ ହୀରା ନକଲି । ରାଜା ବୁଝାଇଲେ ଯେ ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କୁ ଖୁସି କରିବା ପାଇଁ ମିଛ କହିଥିଲେ ସେମାନଙ୍କୁ ନକଲି ହୀରା ଏବଂ ସତ୍ୟ କହିଥିବା ଯୁବକକୁ ଅସଲି ହୀରା ମିଳିଛି । ସତ୍ୟବାଦୀ ଯୁବକଟି ଯୁବରାଜଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ପରାମର୍ଶଦାତା ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ ହେଲା ଏବଂ ମିଥ୍ୟାବାଦୀ ପାରିଷଦମାନଙ୍କୁ ରାଜା ସଚ୍ଚୋଟତାର ପାଠ ପଢ଼ାଇଲେ ।

सारांश

कोरापुट के जयपुर राज्य के एक वृद्ध और बुद्धिमान राजा अपने बेटे को राजगद्दी सौंपने से पहले एक योग्य और ईमानदार सलाहकार की तलाश में थे। एक दिन उन्होंने अपने दरबारियों से पूछा, “क्या मैं एक ज्ञानी और ईमानदार राजा हूँ?” सभी दरबारियों ने राजा की चापलूसी करते हुए उन्हें सबसे महान बताया। लेकिन एक युवक ने सच बोलते हुए कहा कि राजा बुद्धिमान जरूर हैं, लेकिन दुनिया में उनसे भी महान और ईमानदार राजा मौजूद हैं। राजा ने सभी को इनाम में एक-एक हीरा दिया। अगले दिन दरबारियों ने शिकायत की कि उनके हीरे नकली हैं। तब राजा ने समझाया कि जिन लोगों ने उन्हें खुश करने के लिए झूठ बोला, उन्हें नकली हीरा मिला है, और सच बोलने वाले युवक को असली हीरा दिया गया है। राजा ने उस ईमानदार युवक को राजकुमार का मुख्य सलाहकार नियुक्त किया और चापलूस दरबारियों को सच्चाई और ईमानदारी का पाठ पढ़ाया।

ଶବ୍ଦ (Word)

ଓଡ଼ିଆ ଅର୍ଥ (Odia Meaning)

हिन्दी अर्थ (Hindi Meaning)

English Meaning

ଏକମାତ୍ର

କେବଳ ଗୋଟିଏ, ଅଦ୍ୱିତୀୟ

एकमात्र, केवल एक

Only, Sole, Single

ସଚ୍ଚୋଟ ପଣିଆ

ସତ୍ୟବାଦିତା, ସାଧୁତା, ସରଳତା

ईमानदारी, सच्चाई

Honesty, Integrity

ବିଧାତା

ଭଗବାନ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଈଶ୍ୱର

विधाता, भगवान, रचयिता

Creator, God, Maker of Destiny

ପରାମର୍ଶଦାତା

ଉପଦେଷ୍ଟା, ଉପଦେଶ ଦେଉଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି

सलाहकार, परामर्शदाता

Advisor, Counsellor, Consultant

ନିଃସନ୍ଦେହ

ସନ୍ଦେହ ନଥିବା, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ

निस्संदेह, बिना किसी शक के

Undoubtedly, Doubtless, Certainly

ହିତ

କଲ୍ୟାଣ, ମଙ୍ଗଳ, ଭଲ

हित, भलाई, कल्याण

Welfare, Benefit, Good

ବିଶ୍ବସ୍ତ

ବିଶ୍ୱାସଯୋଗ୍ୟ, ଲୁଣଖିଆ

विश्वस्त, भरोसेमंद, वफादार

Trustworthy, Faithful, Loyal

ନକଲି

ମିଛ, କୃତ୍ରିମ (ଯାହା ଅସଲି ନୁହେଁ)

नकली, जाली

Fake, Artificial, Duplicate

ଅହିଂସା

ହିଂସା ନକରିବା, କାହାକୁ କଷ୍ଟ ନଦେବା

अहिंसा, बिना हिंसा के

Non-violence

ପାରିଷଦ

ସଭାସଦ, ଦରବାରୀ, ରାଜସଭାର ସଭ୍ୟ

दरबारी, सभासद, पार्षद

Courtier, Council member

Odia Word (ଓଡ଼ିଆ)

Odia Meaning

Hindi Meaning (हिन्दी)

English Meaning

ନକଲି (Nakali)

ମିଛ / କୃତ୍ରିମ

नकली / जाली

Fake / Artificial

ଶାସକ (Shasaka)

ରାଜା / ଶାସନକର୍ତ୍ତା

शासक / राजा

Ruler

ମନସ୍ଥ କଲେ (Manastha kale)

ସ୍ଥିର କଲେ / ବିଚାର କଲେ

मन बनाया / तय किया

Decided / Made up his mind

ଲୋକପ୍ରିୟ (Lokapriya)

ଜନପ୍ରିୟ / ଲୋକଙ୍କର ପ୍ରିୟ

लोकप्रिय

Popular

ପାରିଷଦବର୍ଗ (Parishadabarga)

ଦରବାରୀ / ସଭାସଦ

दरबारी

Courtiers

ସଚ୍ଚୋଟ (Sachhota)

ସତ୍ୟବାଦୀ / ନିଷ୍ଠାପର

ईमानदार / सच्चा

Honest / Truthful

ମୋହର (Mohara)

ମୁଦ୍ରା (ହୀରା କିମ୍ବା ସୁନାର)

मुहर / सिक्का

Coin (Gold or Diamond)

ସନ୍ତୁଷ୍ଟ (Santushta)

ଖୁସି / ପ୍ରସନ୍ନ

संतुष्ट / प्रसन्न

Satisfied / Pleased

ଶ୍ରେଷ୍ଠ (Shrestha)

ସବୁଠାରୁ ଭଲ

श्रेष्ठ / उत्तम

Superior / Best

ଯାଞ୍ଚ କରିବା (Jancha kariba)

ପରୀକ୍ଷା କରିବା / ଦେଖିବା

जाँच करना / परखना

To check / To verify

ଅନ୍ତେ (Ante)

ପରେ

बाद में

After

ପରାମର୍ଶଦାତା (Paramarshadata)

ଉପଦେଷ୍ଟା / ମନ୍ତ୍ରୀ

सलाहकार

Advisor / Counselor

ତୋଷାମଦ (Toshamada)

ଖୁସାମତ କରିବା

चापलूसी

Flattery

ବରଖାସ୍ତ (Barakhasta)

ବାହାର କରିଦେବା / ବିଦା କରିବା

बर्खास्त / निकाल देना

Dismiss / Terminate

ସତ୍‌କର୍ମ (Satkarma)

ଭଲ କାମ

अच्छे कर्म

Good deeds / Righteous actions

 

ଆସ କଥା ହେବା (ମୌଖିକ ପ୍ରଶ୍ନୋତ୍ତର)

(୧) ପ୍ରଶ୍ନ – ରାଜା ଜଣେ କେଉଁଭଳି ଶାସକ ଥିଲେ?

ଉତ୍ତର – ରାଜା ଜଣେ ଜ୍ଞାନୀ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଏବଂ ସଚ୍ଚୋଟ ଶାସକ ଥିଲେ।

(୨) ପ୍ରଶ୍ନ – ରାଜା କାହାକୁ ତାଙ୍କ ପୁଅର ପରାମର୍ଶଦାତା ଭାବରେ ବାଛିଲେ?

ଉତ୍ତର – ରାଜା ସତ୍ୟବାଦୀ ଏବଂ ନିର୍ଭୀକ ଭାବେ ଉତ୍ତର ଦେଇଥିବା ଯୁବକକୁ ତାଙ୍କ ପୁଅର ମୁଖ୍ୟ ପରାମର୍ଶଦାତା ଭାବରେ ବାଛିଲେ।

(୩) ପ୍ରଶ୍ନ – ରାଜା କେଉଁମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିଲେ?

ଉତ୍ତର – ରାଜା ଦରବାରରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିବା ନିଜର ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ପାରିଷଦବର୍ଗମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିଲେ।

(୪) ପ୍ରଶ୍ନ – ଯୁବକ ଜଣଙ୍କ ନୀରବ ଥିଲେ କାହିଁକି?

ଉତ୍ତର – ଅନ୍ୟ ପାରିଷଦମାନେ ରାଜାଙ୍କୁ ଖୁସି କରିବା ପାଇଁ ତୋଷାମଦ କରି ମିଛ ଉତ୍ତର ଦେଉଥିଲେ। ମାତ୍ର ଯୁବକଟି ସତ୍ୟ କହିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବାରୁ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଉତ୍ତର ଅନ୍ୟମାନଙ୍କଠାରୁ ଅଲଗା ଥିବାରୁ ସେ ନୀରବ ଥିଲେ।

(୫) ପ୍ରଶ୍ନ – ରାଜା ଯୁବକଙ୍କ ଉପରେ କାହିଁକି ଖୁସି ହେଲେ?

ଉତ୍ତର – ଯୁବକ ଜଣକ ରାଜାଙ୍କୁ ତୋଷାମଦ ନକରି ନିର୍ଭୟରେ ସତ କହିଥିଲେ ଯେ ରାଜାଙ୍କଠାରୁ ବି ଆହୁରି ଅଧିକ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ସଚ୍ଚୋଟ ରାଜା ଦୁନିଆରେ ଅଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ଏହି ସଚ୍ଚୋଟପଣିଆ ଦେଖି ରାଜା ଖୁସି ହେଲେ।

(୬) ପ୍ରଶ୍ନ – ପାରିଷଦମାନଙ୍କୁ ମହାରାଜ ଶେଷରେ କ’ଣ କହିଲେ?

ଉତ୍ତର – ମହାରାଜ ଶେଷରେ କହିଲେ, “ମନେରଖ, କର୍ମ ହିଁ ଭଗବାନ। ସତ୍କର୍ମ, ସତ୍ଚିନ୍ତା ମାନବ ଉନ୍ନତିର ମୂଳ ଆଧାର। ସଚ୍ଚୋଟ ପଣିଆ ହେଉଛି ମାନବିକତା। ତୋଷାମଦ କରିବା ଅନୁଚିତ। ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କର ପ୍ରତ୍ୟେକ କାର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କ ହିତ ପାଇଁ ହେବା ଉଚିତ।”

(୭) ପ୍ରଶ୍ନ – ଯୁବକ ଜଣଙ୍କୁ ରାଜା ଅସଲି ହୀରା କାହିଁକି ଦେଲେ?

ଉତ୍ତର – ଯୁବକ ଜଣକ ରାଜାଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନର ଉପଯୁକ୍ତ ତଥା ସତ୍ୟ ଉତ୍ତର ଦେଇଥିବାରୁ ରାଜା ତାଙ୍କୁ ଉପହାର ସ୍ୱରୂପ ଅସଲି ହୀରା ଦେଲେ।

(୮) ପ୍ରଶ୍ନ – ପାରିଷଦମାନଙ୍କୁ ରାଜା ନକଲି ହୀରା ଦେବାର କାରଣ କ’ଣ?

ଉତ୍ତର – ପାରିଷଦମାନେ ରାଜାଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ଭୁଲ୍ ଏବଂ ତୋଷାମଦପୂର୍ଣ୍ଣ ଉତ୍ତର ଦେଇ ସତ୍ୟଠାରୁ ଦୂରେଇ ଯାଇଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କର ଏହି ମିଥ୍ୟାବାଦୀ ଆଚରଣ ଯୋଗୁଁ ରାଜା ସେମାନଙ୍କୁ ନକଲି ହୀରା ଦେଇଥିଲେ।

 

ଆସ ଉତ୍ତର ଲେଖି (ଲିଖିତ ପ୍ରଶ୍ନୋତ୍ତର)

୧. ପ୍ରଶ୍ନ – ଆସ ନିମ୍ନ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକର ବିପରୀତ ଅର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ ଲେଖିବା

ଉତ୍ତର –

ପୁରୁଣା – ନୂଆ

ଦୁଃଖ – ସୁଖ

ଉପସ୍ଥିତ – ଅନୁପସ୍ଥିତ

ସନ୍ଦେହ – ନିଃସନ୍ଦେହ / ବିଶ୍ୱାସ

ସନ୍ତୁଷ୍ଟ – ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ

ନକଲି – ଅସଲି

୨. ଆସ ଗୋଟିଏ କିମ୍ବା ଦୁଇଟି ବାକ୍ୟରେ ଉତ୍ତର ଲେଖିବା

(କ) ପ୍ରଶ୍ନ – ରାଜା ପାରିଷଦମାନଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି କେଉଁ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିଲେ?

ଉତ୍ତର – ରାଜା ପାରିଷଦମାନଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି ପଚାରିଲେ ଯେ, “ଦୟାକରି ସ୍ପଷ୍ଟ ତଥା ଠିକ୍ ଉତ୍ତର ଦିଅନ୍ତୁ – ମୁଁ ଜଣେ ଜ୍ଞାନୀ ଓ ସଚ୍ଚୋଟ ରାଜା କି?”

(ଖ) ପ୍ରଶ୍ନ – ପାରିଷଦମାନେ କ’ଣ ଶିକ୍ଷା ପାଇଲେ?

ଉତ୍ତର – ପାରିଷଦମାନେ ଶିକ୍ଷା ପାଇଲେ ଯେ ତୋଷାମଦ କରି ମିଛ କହିବା ଅନୁଚିତ। କର୍ମ ହିଁ ଭଗବାନ ଏବଂ ସଚ୍ଚୋଟ ପଣିଆ ହିଁ ମାନବିକତା।

(ଗ) ପ୍ରଶ୍ନ – ଏହି ପାଠରୁ ଆମେ କେଉଁ ଶିକ୍ଷା ପାଇଲୁ?

ଉତ୍ତର – ଏହି ପାଠରୁ ଆମେ ଶିକ୍ଷା ପାଇଲୁ ଯେ ସର୍ବଦା ନିର୍ଭୀକ ଭାବେ ସତ୍ୟ କହିବା ଉଚିତ ଏବଂ ଖୁସାମତ ବା ତୋଷାମଦ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ସତ୍କର୍ମ ଓ ସଚ୍ଚୋଟତା ହିଁ ମଣିଷର ପ୍ରକୃତ ପରିଚୟ।

 

ଭାଷାର କଥା – ପଢ଼, ବୁଝ ଓ ଲେଖ

୧. ବୃଦ୍ଧ ରାଜାଙ୍କର କେତେଜଣ ପୁଅ ଥିଲେ?

(କ) ଜଣେ ()

(ଖ) ଦୁଇଜଣ

(ଗ) ତିନିଜଣ

(ଘ) ଚାରିଜଣ

୨. ରାଜା ତାଙ୍କ ପୁଅ ପାଇଁ କ’ଣ ଖୋଜୁଥିଲେ?

(କ) ରାଣୀ

(ଖ) ଘର

(ଗ) ପରାମର୍ଶଦାତା ()

(ଘ) ଗୁରୁ

୩. ‘ତୁମେ କାହିଁକି ଚୁପ୍‌ଚାପ୍ ଛିଡ଼ା ହୋଇଛ ଉତ୍ତର ଦିଅ।’’ -ଏକଥା କିଏ କହିଥିଲେ?

(କ) ଯୁବକ

(ଖ) ପାରିଷଦ

(ଗ) ରାଜା ()

(ଘ) ମନ୍ତ୍ରୀ

୪. ‘ମହାରାଜ ଆମକୁ କ୍ଷମା କରନ୍ତୁ, ଆମର ଭୁଲ୍ ହୋଇଛି।’’ -ଏକଥା କିଏ କହିଥିଲେ?

(କ) ରାଜା

(ଖ) ଯୁବକ

(ଗ) ପାରିଷଦ ()

(ଘ) ମନ୍ତ୍ରୀ

୫. ରାଜା ଅସଲି ସୁନା (ହୀରା) କାହାକୁ ଦେଇଥିଲେ?

(କ) ବୃଦ୍ଧ

(ଖ) ସେନାପତି

(ଗ) ପାରିଷଦ

(ଘ) ଯୁବକ ()

୬. କିଏ ବଡ଼ ବଳବାନ?

(କ) ରାଜା

(ଖ) ମନ୍ତ୍ରୀ

(ଗ) ପାରିଷଦବର୍ଗ

(ଘ) ସମୟ ()

 

୨. ଆସ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକୁ ସେମାନଙ୍କର ଉପଯୁକ୍ତ ଅର୍ଥ ସହିତ ମେଳ କରିବା। (ମେଳନ କର)

ଉତ୍ତର –

ରାଜା — ନୃପତି

ପୁଅ — ପୁତ୍ର

ଦିନ — ଦିବସ

ଆନନ୍ଦ — ଖୁସି

 

ଆସ ଚିନ୍ତା କରିବା ଓ ଲେଖିବା

ପ୍ରଶ୍ନ – ପାଠ୍ୟରୁ ଚାରୋଟି ଚିତ୍ର ନିମ୍ନରେ ଦିଆଯାଇଛି, ଆସ ସେଗୁଡ଼ିକ ନାମ ଲେଖିବା

ଉତ୍ତର – ୧. ରାଜା, ୨. ପାରିଷଦବର୍ଗ, ୩. ସିଂହାସନ , ୪. ଯୁବକ ।

 

ପ୍ରଶ୍ନ – ରାଜ ଦରବାରରେ କେଉଁମାନେ ଥାଆନ୍ତି ଲେଖ

ଉତ୍ତର – ରାଜ ଦରବାରରେ ରାଜା, ମନ୍ତ୍ରୀ, ସେନାପତି, ପାରିଷଦବର୍ଗ (ଦରବାରୀ), ବିଦ୍ୱାନ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏବଂ ପରାମର୍ଶଦାତାମାନେ ଥାଆନ୍ତି।

ତୁମ ପାଇଁ କାମ

ପ୍ରଶ୍ନ – ମନରୁ ଗପଟିଏ ଦଶଧାଡ଼ିରେ ଲେଖି ଶିକ୍ଷକ ଶିକ୍ଷୟିତ୍ରୀଙ୍କୁ ଦେଖାଅ

ଉତ୍ତର (ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ଗଳ୍ପ – ସତ୍ୟର ଜୟ):

ଦିନେ ଗୋଟିଏ ଗାଁରେ ରହୁଥିବା ରାମୁ ନାମକ ଜଣେ ଗରିବ ବାଳକ ବାଟରେ ଯାଉଥିବା ବେଳେ ଏକ ସୁନା ହାର ପାଇଲା। ସେ ଜାଣିଥିଲା ଯେ ଏହା ଗାଁ ଜମିଦାରଙ୍କ ଝିଅର ହାର। ରାମୁର ବହୁତ ପଇସା ଦରକାର ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ଲୋଭ ନକରି ସିଧା ଜମିଦାରଙ୍କ ଘରକୁ ଗଲା ଏବଂ ହାରଟି ଫେରାଇ ଦେଲା। ଜମିଦାର ରାମୁର ସଚ୍ଚୋଟପଣିଆ ଦେଖି ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ। ସେ ତାକୁ ପୁରସ୍କାର ଦେବାକୁ ଚାହିଁଲେ, କିନ୍ତୁ ରାମୁ ମନା କରିଦେଲା। ଜମିଦାର ତା’ର ଗରିବୀ ଦେଖି ତାକୁ ଏକ ଭଲ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପଢ଼ିବାର ସୁଯୋଗ ଦେଲେ। ରାମୁ ବଡ଼ ହୋଇ ଜଣେ ବଡ଼ ଅଫିସର ହେଲା ଏବଂ ନିଜ ଗାଁର ଉନ୍ନତି କଲା। ଏହି ଗଳ୍ପରୁ ଆମେ ଶିଖିଲୁ ଯେ ସଚ୍ଚୋଟତାର ଫଳ ସର୍ବଦା ମିଠା ହୋଇଥାଏ।

 

You cannot copy content of this page